Powrót Encyklopedia Wielkopolan „Ci kłeccy harcerze, którzy pozostali w swym rodzinnym mieście, zorganizowali ...”

Zygmunt Imbierowicz

ur. 11 kwietnia 1929
zm. 23 sierpnia 1998
Szkoła Podstawowa w Dębnicy

Wywiad z Lidią Sojkin-Rembikowską, wice-dyrektor Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w Kłecku
Wywiad z Mileną Andrzejewską, harcerką należącą do drużyny “Bury Wilk”
Wywiad z druhem Przykuckim, opiekunem drużyny “Bury Wilk”, działającej w Kłecku
Wywiad z prof. Jerzym Siepakiem, przyjacielem Z. Imbierowicza
Zdjęć: 11
Dokumentów: 4

Pochodzenie i dzieciństwo

Zygmunt Imbierowicz urodził się 11kwietnia 1929 roku w Kłecku. Ojciec, Kazimierz, i matka Apolonia z domu Grześkowiak, zajmowali się handlem.

Od roku 1936 Zygmunt Imbierowicz uczęszczał do Szkoły Powszechnej w Kłecku, a równolegle rozpoczęła się jego przygoda z harcerstwem, gdyż młody Zygmunt zapisał się do gromady zuchowej działającej przy IX Drużynie Harcerzy im. Mieszka I.

Edukacja i I etap działalności


Wybuch II wojny światowej spowodował zamknięcie szkoły i Imbierowicz zaczął pracę jako goniec, a później uczeń szewski. Jednak ten zawód nie był dla niego powołaniem. To harcerstwo stało się dla niego pasją trwającą całe życie.

Mimo, że druh Imbierowicz był członkiem drużyny harcerskiej tylko trzy lata, do wybuchu wojny, to zaszczepiono mu silny patriotyzm i zakiełkowały pierwsze przyjaźnie.

I gdy polegli pierwsi harcerze i przyjaciele Zygmunta, to właśnie on wraz z innymi zuchami dbał o groby poległych z narażeniem życia aż do końca wojny. O tych wydarzeniach napisał prof. Jerzy Siepak w rozprawie zamieszczonej w książce pt. „Dzieje Kłecka”:,,Ci kłeccy harcerze, którzy pozostali w swym rodzinnym mieście, zorganizowali w okresie okupacyjnej nocy tajną grupę, wzorowaną na słynnych Szarych Szeregach. Członkowie tej tajnej grupy harcerskiej: Zygmunt Imbierowicz, Włodzimierz Jasiński, Jan i Henryk Jungowie, Florian Krzyżanowski, Adam Szyguła oraz dwaj łącznicy z Gniezna o nieustalonych nazwiskach, po złożeniu wojskowej przysięgi, zbierali broń, amunicję i odpowiedni sprzęt, który zamierzali użyć w chwili wycofania się Niemców z Kłecka. Jedną z form ich konspiracyjnej działalności było pielęgnowanie grobów poległych kolegów, składanie na nich kwiatów w rocznicę świąt narodowych, druga to praca samokształceniowa w dziedzinie wiedzy ogólnej i wojskowej.”

Tak więc harcerstwo formalnie nie istniało, lecz wpojone ideały i wartości patriotyczne dały Imbierowiczowi impuls do nielegalnego reaktywowania drużyny harcerskiej. Nastąpiło to 3 maja 1943 roku. Tego dnia druh Zygmunt złożył również przysięgę Armii Krajowej, wstąpił do Szarych Szeregów i używał pseudonimów “Kupało” i “Bury Wilk”. Tajna drużyna zgromadziła sprzęt saperski, dwa pistolety wojskowe, osiemnaście naboi, jeden radioaparat służący do nasłuchu radiowego oraz kilka map, na które nanosili zmieniającą się linię frontu. Harcerze planowali też zdobyć broń z kościoła w Kłecku, w którym Niemcy przechowywali broń i amunicję. Niestety, 17 sierpnia 1944 roku Gestapo wkroczyło do harcówki i aresztowało harcerzy. Zygmunta Imbierowicza i jego przyjaciela Włodka Jasińskiego oskarżono o dowodzenie nielegalną organizacją i uwięziono. Dzięki staraniom rodziców, chłopców uwolniono w październiku. Tym samym zostali uchronieni od wywiezienia do obozu w Żabikowie koło Poznania.

W 1945 roku, po wyzwoleni Kłecka, została reaktywowana IX Drużyna Harcerska im. Mieszka I, w której czwarty zastęp był kierowany przez Zygmunta Imbierowicza. Według tradycji, po przyrzeczeniu odbył się pierwszy biwak zastępu w Zakrzewie koło Kłecka.

Pierwsze lata po wojnie były czasem rozkwitu miejscowego harcerstwa. Kłecka drużyna liczyła wówczas około 50 harcerzy, powstały również zastępy w pobliskiej Michalczy i Świniarach. Z tego względu zadecydowano o utworzeniu podhufca w Kłecku, którego komendantem został harcmistrz Imbierowicz. Czas wolności przyniósł też szansę kontynuowania przerwanej nauki. Zygmunt Imbierowicz podjął ją w I klasie Gimnazjum im. B. Chrobrego w Gnieźnie, a następnie w Liceum Handlowym.

W roku 1948 druh Imbierowicz wyjechał z 70 harcerzami na kolejny obóz, do Lubniewicy na Ziemi Lubuskiej. W ramach Harcerskiej Służby Polsce harcerze pomagali ludności osiedlonej na Ziemiach Odzyskanych w żniwach, porządkowaniu dróg i naprawie sieci elektrycznej.

Jednak nowej władzy nie podobał się harcerski zapał i drużyny starszoharcerskie zostały rozwiązane, a wielu instruktorów musiało odejść. Druh Imbierowicz nie mógł się z tym pogodzić i postanowił utworzyć tajną organizację harcerską o kryptonimie „Mężne Serce”. 29 stycznia 1949 roku organizacja została wykryta , a Imbierowicza aresztowano pod zarzutem posiadania broni i przynależności do nielegalnej organizacji. Rejonowy Sąd Wojskowy w Poznaniu skazał go na 5 lat więzienia we Wronkach i 25 miesięcy ciężkiej pracy w kopalni węgla kamiennego.

Po odbyciu kary, Imbierowicz wrócił do Kłecka, ale nie mógł już prowadzić spokojnego życia, nie mógł również znaleźć pracy, gdyż nadal był szykanowany. Z tego powodu wyjechał do Poznania i znalazł zatrudnienie jako robotnik magazynowy w Centrali Odzieżowej nr 5 na Ratajach. Równolegle uczęszczał do technikum poznańskiego i zdobył zawód technika ekonomisty w zakresie finansów i rachunkowości.

Wiosna 1956 roku przyniosła odwilż polityczną. Druh Zygmunt wrócił w okolice Kłecka i rozpoczął pracę w Zespole PGR w Rybnie jako księgowy techniczny w brygadzie remontowo-budowlanej. Tam poznał swoją przyszłą żonę, Krystynę.

Jego niepokorny duch kazał mu kolejny raz reaktywować kłecką drużynę harcerską. W czerwcu 1957 roku harcerze wzięli udział w jubileuszowym zlocie w Janowcu Wielkopolskim, a we wrześniu uczczono 25-lecie istnienia IX Drużyny. Uroczystościami kierował druh Zygmunt.

II etap działalności

Mimo wspaniałych osiągnięć, jako organizator i przyjaciel młodzieży, Imbierowicz nie mógł pozostać w Kłecku. Brak pracy zmusił go w roku 1957 do wyjazdu do Słubic, gdzie zatrudnił się w Powszechnej Spółdzielni Spożywców w dziale technicznym. Również w Słubicach postanowił dzielić życie zawodowe z krzewieniem harcerstwa i w bardzo krótkim czasie, dzięki zaufaniu, jakie zdobył wśród mieszkańców Słubic, udało mu się zorganizować nabór do XIV Drużyny Harcerskiej im. Jana Sobieskiego. Druh Imbierowicz zdobył serca swoich podopiecznych nie tylko podczas spotkań na zbiórkach, ale zdarzało się, że chodził na wywiadówki, udzielał korepetycji, uczył historii Polski i patriotyzmu. W kolejnych latach organizował obozy harcerskie w Koziczynie i Świniarach koło Słubic oraz w Karnocicach na Wyspie Wolin, na które zostali zaproszeni harcerze z Kłecka, natomiast w 1960 roku zabrał słubickich harcerzy na obóz w okolice Kłecka.

W roku 1963, dla dobra podopiecznych, wycofał się z życia harcerskiego, a dwa lata później przeniósł się z rodziną do Sopotu. W Gdańsku zdał maturę i zdobył tytuł magistra na Wydziale Prawa i Administracji. Wiele lat był dyrektorem Rzemieślniczej Spółdzielni Remontowo – Budowlanej w Sopocie.

III etap działalności


Latami Imbierowicz tęsknił za harcerstwem, aż pod koniec lat osiemdziesiątych został członkiem Kręgu Instruktorów Starszoharcerskich „Korzenie”. Regularnie przychodził na zbiórki i opowiadał o swoich harcerskich zmaganiach oraz uczestniczył w licznych uroczystościach w Chorągwi Gdańskiej. Po zmianach ustrojowych przyczynił się do stworzenia Sopockiego Koła Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej. Był również założycielem Morskiego Oddziału Stowarzyszenia Szarych Szeregów.

Mimo że dzieliły go setki kilometrów od Kłecka, miasto pozostało dla niego ważne – spotykał się z weteranami kłeckiego harcerstwa, został również inicjatorem i fundatorem tablicy pamiątkowej, która upamiętnia nazwiska poległych harcerzy w obronie Kłecka.

Zygmunt Imbierowicz zmarł po ciężkiej chorobie nowotworowej 23 sierpnia 1998 roku i został pochowany na cmentarzu komunalnym w Sopocie.

Znaczenie postaci



Druh Imbierowicz sercem i duszą zaangażował się w rozwój harcerstwa i krzewienie w młodych ludziach wartości harcerskich i patriotycznych. Wychowywał ich, edukował, ale również organizował czas wolny, który spędzali w wartościowy sposób.

Zasady życia, którymi się kierował i jego działanie polegające na dawaniu siebie innym są tak ponadczasowe i szczególne, że stał się wzorem do naśladowania i inspiracją dla młodego pokolenia.

Dwie szkoły w Polsce – Gimnazjum Nr 1 w Słubicach i Ośrodek Szkolno-Wychowawczy w Kłecku noszą jego imię. W budynku ośrodka w Kłecku znajduje się harcówka zastępu “Bury Wilk”. Opiekun drużyny, druh Przykucki, wybrał nazwę zastępu inspirując się pseudonimem harcmistrza Imbierowicza z czasów młodości. Dzięki rozmowie przeprowadzonej z druhem Przykuckim i harcerką Mileną Andrzejewską, wiadomo, że zbiórki harcerskie odbywają się każdego tygodnia, a organizacja działa prężnie, dając wiele satysfakcji opiekunowi i podopiecznym.

Ponadto, jak wiadomo z korespondencji pomiędzy prof. Jerzym Siepakiem a Bogdanem Radysem, o druhu Zygmuncie pamiętają harcerze-seniorzy, gdyż tabliczka epitafijna Zygmunta Imbierowicza znajduje się w kaplicy kościoła p.w. M.B. Bolesnej w Skulsku w powiecie konińskim. Od 18 lat w pierwszą sobotę czerwca zbiera się tam około 300 osób i bierze udział w harcerskiej mszy świętej.

Istnieje jeszcze jedna inicjatywa związana z Zygmuntem Imbierowiczem, o której opowiedział pan Jacek Molenda, pracownik MOK w Kłecku i miłośnik ziemi kłeckiej, a mianowicie, harcerze druha Imbierowicza organizują zloty, podczas których wspominają dawne czasy i nieobecnych, biesiadują i dzielą się radościami i problemami.

Zygmunt Imbierowicz przyciąga zatem swoją charyzmą do dzisiaj. Dzięki ludziom takim jak on, harcerstwo stale powiększa swoje szeregi i jest atrakcyjne i świeże w swej idei. To, że ludzie nadal z entuzjazmem podchodzą do harcerstwa, a jego propagatora uznają za wzór godny do naśladowania jest najlepszym dowodem na wyjątkowość tej postaci.

Kalendarium:

  • 1929 ― Narodziny bohatera
  • 1936 ― Rozpoczęcie edukacji ...
  • 1936 ― Wstąpienie do gromady...
  • 1943 ― Złożenie przyrzeczeni...
  • 1944 ― Gestapo aresztuje Z. ...
  • 1945 ― Z. Imbierowicz staje ...
  • 1949 ― aresztowanie Z. Imbie...
  • 1955 ― zwolnienie z więzieni...
  • 1956 ― podjęcie pracy w zesp...
  • 1957 ― ukończenie Technikum ...
  • 1957 ― podjecie pracy w Pows...
  • 1957 ― Z. Imbierowicz przeno...
  • 1957 ― Z. Imbierowicz ponown...
  • 1957 ― Z. Imbierowicz organi...
  • 1958 ― zorganizowanie pierws...
  • 1963 ― Z. Imbierowicz wycofu...
  • 1965 ― Z. Imbierowicz przeno...
  • 1965 ― pełnienie obowiązków ...
  • 1969 ― uzyskanie świadectwa ...
  • 1977 ― uzyskanie tytułu magi...
  • 1989 ― członek Kręgu Instruk...
  • 1989 ― współtwórca Sopockieg...
  • 1989 ― założyciel Morskiego ...
  • 1998 ― Śmierć bohatera

Źródła:

  • ,,Dzieje Kłecka”...
  • informacje o Zygmuncie...
  • informacje o działania...

Zobacz też: