Kazimierz Kuśnierski

ur.
zm.
Zespół Szkół - Szkoła Podstawowa i Gimnazjum w Kąkolewie

Kalendarium
Zdjęć: 25
Dokumentów: 1

DZIECIŃSTWO

Kazimierz Kuśnierski urodził się i dzieciństwo spędził w Osiecznej. Jego rodzicami byli restauratorzy Walenty i Anna z domu Jaehn. Restauracja znajdowała się na Rynku i była jednym z czterech tego typu lokali w tym niewielkim miasteczku. Niewiele wiadomo o edukacji bohatera – ukończył niemiecką szkołę działającą w Osiecznej. Być może uczestniczył w strajku szkolnym w 1906 roku, gdy rodzice i uczniowie bojkotowali lekcje religii wykładane w języku niemieckim.

DOROSŁOŚĆ

I WOJNA ŚWIATOWA

Kazimierz Kuśnierski jako mieszkaniec zaboru pruskiego został wcielony do armii niemieckiej . O tym etapie jego życia też więcej nie wiadomo.

LATA 1918 – 1920

W 1918 roku Kazimierz Kuśnierski został członkiem Rady Robotniczej i Żołnierskiej, której przewodził ksiądz Paweł Steinmetz. Walczył w powstaniu wielkopolskim w kompanii osieckiej dowodzonej przez Franciszka Muszyńskiego. Uczestniczył m.in. w bitwie pod wiatrakami 11 stycznia 1919 roku. Po zwycięskim zakończeniu walk powstańczych został żołnierzem 6 kompanii Pułku Strzelców Wielkopolskich. Służbę wojskową zakończył w stopniu plutonowego w 1921 roku.

OKRES MIĘDZYWOJENNY

Rodzina Kuśnierskich w roku 1910 zrezygnowała z prowadzenia restauracji. Zakupili dom przy ulicy Frankiewicza w Osiecznej. W skład posesji wchodziły też budynki gospodarcze, więc zakupiono ziemię orną i Kazimierz Kuśnierski po powrocie z wojska przejął prowadzenie gospodarstwa rolnego. Był kompetentnym rolnikiem. Jako jeden z nielicznych w okolicy posiadał maszynę parową, dzięki której świadczył usługi w innych gospodarstwach. Na zorganizowanej w 1926 roku w Świerczynie wystawie rolniczej otrzymał pierwszą nagrodę w kategorii hodowca bydła.

DRUGA WOJNA ŚWIATOWA

Na przełomie sierpnia i września 1939 roku, po wyjeździe burmistrza Osiecznej Stanisława Szurkowskiego, Kazimierz Kuśnierski przejął jego obowiązki. Pełnił je zaledwie kilka dni, bo wobec napływających informacji o konieczności ewakuacji rodzin, w których mężczyźni byli czynnymi wojskowymi lub weteranami walk, wraz z rodziną opuścił miasteczko. Szybko jednak podjął decyzję o powrocie do domu rodzinnego. Niemcy wkroczyli do Osiecznej 5 września i już następnego dnia aresztowali 20 zakładników, wśród których był Kazimierz Kuśnierski, były powstaniec. Więziono go w Osiecznej i w Lesznie. Znalazł się na liście skazanych na rozstrzelanie. Egzekucja trzech osiecznian odbyła się 21 października. Kuśnierskiego ocaliło wydarzenie, w którym uczestniczył w pierwszych dniach września. Gdy wraz z rodziną uciekali z Osiecznej, usiłując znaleźć bezpieczne miejsce, spotkali grupę Niemców, wśród których był ranny. Kuśnierski pomógł choremu, odwożąc go na swoim wozie do lekarza. Ocalony zapamiętał nazwisko swego dobroczyńcy, a jego wstawiennictwo ocaliło Kazimierzowi Kuśnierskiemu życie.

W 1941 roku rodzina Kazimierza Kuśnierskiego (żona Leokadia, córki Irena, Maria i Melania, syn Mieczysław) otrzymała polecenie opuszczenia swego gospodarstwa i została wywieziona do Rzeszy, do miejscowości Bad Kösen. Wszyscy pracowali w gospodarstwie rolnym (mówiono wówczas „u bałera”). Niemcy okazali się dobrymi ludźmi i parobkom z Polski okazywali życzliwość. Doceniali kulinarne umiejętności Leokadii Kuśnierskiej i raz w tygodniu nagradzali je kawałkiem mięsa dla rodziny. W 1945 roku pozwolili im też słuchać przekazywanych drogą radiową informacji o zbliżającym się froncie i nie wywieźli w głąb Rzeszy, choć mieli taką możliwość.

W Niemczech Kuśnierskiego dotknęło wielkie nieszczęście: podczas kąpieli w jeziorze utonął jego jedyny syn. Niemcy wystawili mu nagrobek z napisem „Mieciu Kuśnierski – 14 lat”.

CZAS POWOJENNY

Po zakończeniu wojny rodzina wróciła do swojego domu w Osiecznej. Stan zdrowia nie pozwalał Kazimierzowi Kuśnierskiemu pracować w gospodarstwie rolnym. Przez pewien czas wykonywał zawód inseminatora. Na przełomie lat pięćdziesiątych i sześćdziesiątych pełnił funkcję prezesa Kółka Rolniczego w Osiecznej, a w latach siedemdziesiątych – społecznie – obowiązki wiceprezesa Okręgowej Spółdzielni Mleczarskiej w Lesznie. Był muzykiem – samoukiem, więc w latach 1954-72 piastował stanowisko organisty w kościele parafialnym w Osiecznej. Mając duże wsparcie żony i całej rodziny, mógł w szerokim zakresie angażować się w działalność społeczną.

DZIAŁALNOŚĆ SPOŁECZNA

Kazimierz Kuśnierski aktywnie działał w osieckim oddziale Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”, które w konspiracji przygotowywało młodych ludzi do walki z zaborcą w powstaniu wielkopolskim. Od roku 1922 był członkiem Zarządu Towarzystwa Powstańców i Wojaków. Działał w Kurkowym Bractwie Strzeleckim. W latach 1934 – 37 pełnił funkcję prezesa Związku Weteranów Powstań Narodowych RP. Był współinicjatorem i współorganizatorem wielu uroczystości ważnych dla lokalnej społeczności, m.in.: poświęcenia pomnika powstańców wielkopolskich znajdującego się na cmentarzu parafialnym (26 sierpnia 1934 r.), pobrania ziemi z terenu bitwy pod wiatrakami, którą przeznaczono na usypanie kopca marszałka Józefa Piłsudskiego. Angażował się w życie parafii. Podczas wizyty duszpasterskiej biskupa Karola Radońskiego prowadził na trasie Lipno – Osieczna orszak dwudziestu jeźdźców (banderię konną) towarzyszący powozowi dostojnika kościelnego. Całe życie bliskie były mu sprawy powstania wielkopolskiego, dlatego aktywnie uczestniczył w przygotowaniach i realizacji uroczystości: odsłonięcia tablicy upamiętniającej powstańców umieszczonej na froncie budynku dawnej szkoły (rok 1959), ponownego złożenia dziękczynnego votum Matce Boskiej Bolesnej w kościele klasztornym w Osiecznej z okazji czterdziestolecia zwycięskiego powstania (do tej uroczystości zachęcił K. Kuśnierskiego znany i ceniony przez osiecznian franciszkanin o. Edward Frankiewicz), ponownego pobrania ziemi ze wzgórz, na których rozegrała się bitwa pod wiatrakami i przekazania jej na Pola Grunwaldzkie (rok 1960). W latach 1945 – 48 był działaczem Związku Powstańców Wielkopolskich, a kiedy powołano Związek Bojowników o Wolność i Demokrację – zapisał się do tej organizacji.
O patriotycznej i pełnej zaangażowania postawie K.Kuśnierskiego i jego pracy na rzecz lokalnej społeczności pisze o. Edward Frankiewicz w swojej pracy “Osieczna w walce o niepodległość”.

ODZNACZENIA

11 listopada 1972 roku Rada Państwa awansowała Kazimierza Kuśnierskiego na podporucznika Wojska Polskiego. Został też odznaczony Krzyżem Walecznych i Wielkopolskim Krzyżem Powstańczym.

WSPOMNIENIA URSZULI (WNUCZKI) I STANISŁAWA LENARTOWICZÓW

Kazimierz Kuśnierski lubił młodzież, chętnie uczestniczył w spotkaniach z nią w Szkole Podstawowej w Osiecznej. Miał łatwość przemawiania, wspominania, wypowiadał się elegancko, poprawną polszczyzną. Swe wystąpienia zaczynał słowami: „Kochana dziatwo szkolna”. Był człowiekiem towarzyskim, chociaż nie wylewnym. Chętnie uczestniczył w spotkaniach koleżeńskich, szczególnie z uczestnikami powstania wielkopolskiego, które odbywały się także w jego domu. Ludziom okazywał życzliwość, wiele im od siebie dawał. W starszym wieku siadywał na ławeczce na osieckim Rynku, rozmawiał z mieszkańcami o ich problemach, często służył radą.
Kazimierza Kuśnierskiego szanowano za uczciwość i zaangażowanie społeczne. Podczas uroczystości pogrzebowych żegnały go rzesze osiecznian i dwanaście pocztów sztandarowych.

BIBLIOGRAFIA

1. Jędraś Stanisław, Osieczna i jej dzieje. Wyd.2, Urząd Miasta i Gminy Osieczna, Osieczna 2013, ISBN 978-83-902500-7-6

2. Wawrzyniak Jarosław, Osieczna w powstaniu wielkopolskim 1918-1919. Wyd.1, Urząd Miasta i Gminy Osieczna, Osieczna 2008, ISBN 978-82-002500-2-1

3. Frankiewicz Edward, Osieczna w walce o niepodległość 1890-1919. Nakładem oo. Franciszkanów, Panewniki – Katowice – Osieczna 1939


Źródła:

  • Bitwa pod wiatrakami.
  • Egzekucja w Osiecznej ...
  • Powstanie wielkopolskie
  • Sanktuarium Matki Boże...
  • Wielkopolscy księża od...
  • Wielkopolski Krzyż Pow...

Zobacz też: