POCHODZENIE

Władysław Wawrzyniak urodził się 15 maja 1890 r. w Antoninie. Ojciec – dyrektor tartaku w Antoninie Ludwik Wawrzyniak. Syn otrzymał imiona Władysław Jan Nepomucen. Matka Józefa Wawrzyniakowa z Rosińskich.

EDUKACJA

Władysław w wieku kilku lat zaczął uczęszczać do szkoły ludowej w Antoninie a następnie do Królewskiego Gimnazjum w Ostrowie Wielkopolskim. Uczęszczał do niego w okresie, kiedy młodzież polska szczególnie intensywnie edukowała się patriotycznie. W latach 1909-1910 był w szkole prezesem tajnego koła Towarzystwa Tomasza Zana. W 1911 r. zdał maturę. Studiował prawo, na uniwersytecie w Monachium, później we Wrocławiu. W czasie studiów należał do „Zetu” – tajnego Związku Młodzieży Polskiej, który działał w skupiskach akademickich 3 zaborów.

PRACA

Podjął pracę, w ostrowskim sądzie jako referent.

DZIAŁALNOŚĆ WOJSKOWA

Po wybuchu I wojny światowej powołany został do armii pruskiej i walczył na obu frontach, zachodnim i wschodnim, został dwukrotnie ranny.Zdemobilizowany w stopniu podporucznika powrócił w listopadzie 1918 r. do Ostrowa. Zgłosił się do Powiatowej Rady Ludowej i włączył w tworzenie pierwszego polskiego pułku piechoty. Był zwolennikiem czynu zbrojnego, czyli tworzenia faktów dokonanych. Utworzony przy jego współudziale w połowie listopada 1918 r. 1 Pułk Piechoty Polskiej w Ostrowie Wielkopolskim został rozwiązany 21 listopada z powodu napiętych stosunków polsko-niemieckich.7 stycznia 1919 r Wawrzyniak został dowódcą okręgu nr VII w Powstaniu Wielkopolskim, który obejmował Ostrów, Odolanów, Ostrzeszów i Kępno. Sformował on także 12 Pułk Strzelców Wielkopolskich, który został przemieniony w 1920 r. na 70 Pułk Piechoty.Władysław Wawrzyniak awansował na porucznika. Został dowódcą 12 pułku. Później mianowany na kapitana i 1 kwietnia 1920 r., podczas wojny polsko-bolszewickiej, na majora. Do 1925 r. był komendantem wojskowym w Grudziądzu, następnie dowódcą 57 p.p. i 35 p.p.

PO 1929 ROKU

W 1929 r. został przeniesiony w stan spoczynku. Osiadł wtedy w Buku, miasteczku wielkopolskim, w którym do 1939 r. był sekretarzem Stowarzyszenia Kupców Handlujących Dźwigarami i Żelazem.Otrzymał Order Virtuti Militari V klasy, Krzyż Niepodległości i Order Odrodzenia IV klasy.

II WOJNA ŚWIATOWA

Mimo że był w stanie spoczynku, w 1939 r. zgłosił się do wojska, wziął udział w wojnie obronnej i w nieznanych okolicznościach dostał się do niewoli sowieckiej. Mógł zamienić niewolę na niemiecką, gdyż umożliwiały to porozumienia niemiecko-sowieckie, ale nie zdecydował się na taki krok prawdopodobnie, dlatego, że obawiał się represji za udział w powstaniu wielkopolskim, w którym odegrał znaczącą rolę. Trafił do obozu w Kozielsku. Zamordowany został wiosną w 1940 r. w Katyniu. Jego nazwisko figuruje na liście wywozowej do Katynia: 036/4, poz.72, nr akt 4199 i znajduje się na liście PCK z ekshumacji przeprowadzonej przy udziale PCK w 1943 r. pod nr AM 0855. Przy zwłokach znaleziono wtedy legitymację i wizytówkę, co umożliwiło identyfikację majora Władysława Wawrzyniaka.

Źródło:

A. Czubiński, Z. Grot, B. Misiewicz, Powstanie Wielkopolskie 1918-1919. Zarys dziejów. Warszawa-Poznań 1983; Z. Dykcik, Republika Ostrowska. Przyczynek do historii powstania wielkopolskiego 1918-1919, Ostrów Wielkopolski 2003; E. Radziszewski, Tablica w Antoninie, Przygodzickie Wieści Gminne, nr 4 z 2000 r.; Z. Wieliczka, Od Prosny po Rawicz. Wspomnienia z Powstania Wielkopolskiego 1918-1919, Poznań 1931.