Pochodzenie
Urodzona w Miałach, w dawnym powiecie czarnkowskim, w rodzinie Wawrzyna i Cecylii Wygrałów.
Dzieciństwo
Wychowała się w wielodzietnej rodzinie, jako jedno z bliźniąt wśród sześciorga rodzeństwa. W wyniku ciężkiej sytuacji materialnej w domu, mała jeszcze Hela została oddana na służbę do bogatego gospodarza.
Edukacja (lub “młodość”)
Mając siedem lat, dzięki zdecydowanej postawie matki, Helenka rozpoczęła naukę w czterooddziałowej szkole powszechnej w Miałach, do której uczęszczała do 1936 roku. Jej edukację przerwała II wojna światowa. W czasie okupacji pracowała jako służąca w niemieckiej rodzinie. Po zakończeniu wojny w latach 1945-48 ukończyła trzyletni kurs dla wychowawczyń przedszkoli.
Etapy działalności
Już podczas nauki, Helena niezwykle intensywnie udzielała się społecznie. W latach 1945-48 założyła na terenie Trzcianki cztery przedszkola. W tym czasie pełniła również funkcję prezesa Koła Towarzystwa Przyjaciół Dzieci w Trzciance a przez rok była prezesem Związku Nauczycielstwa Polskiego.
Etap pierwszy
W sierpniu 1948 roku zawiera związek małżeński z Franciszkiem Helakiem , żołnierzem Ludowego Wojska Polskiego. Po ślubie oboje małżonkowie zamieszkują w Trzciance Lubuskiej. Mąż rozpoczyna pracę w Trzcianeckiej Fabryce Mebli jako wykwalifikowany robotnik, ona pracuje dalej jako wychowawczyni przedszkola. Głęboko przeżywa wiadomość o niemożliwości urodzenia dziecka. Zapada decyzja o adopcji. W jej wyniku chłopczyk Rysio staje się oczekiwanym szczęściem obojga przybranych rodziców. Adopcja Rysia następuje w maju 1951 roku, rok później dojrzewa decyzja o adopcji córeczki Danusi, przywiezionej ze szpitala w Krzyżu.
Etap drugi
W 1956 roku Helena Helak wraz z mężem decydują się założyć rodzinę opiekuńczo-zastępczą.Okres ten poparty był jej szeroką działalnością społeczną jako terenowego kuratora i opiekuna społecznego. W tym czasie poznaje dogłębnie złożoność problemu związanego z chorobą sierocą. Podejmuje działania o przydział dzieci. W niedługim czasie uzyskuje zgodę Wojewódzkiego Wydziału Zdrowia w Poznaniu i terenowych władz oświatowych.
Kolejne etapy…
W 1965 roku następuje decyzja o utworzeniu Rodzinnego Domu Dziecka. Przeciętnie w rodzinie przebywało 5-10 dzieci. W 1972 roku Rodzinny Dom Dziecka zostaje przeniesiony z Trzcianki do Radolinka, budynku i zabudowań będących własnością dawnej szkoły.Tam żyje, opiekuje się, wychowuje oraz udziela się społecznie.
Znaczenie postaci
Helenę Helak cechowała głęboka wrażliwość na ludzką krzywdę szczególnie, gdy krzywda dotyczyła dziecka. Była kobietą otwartą, serdeczną i gościnną. Potrafiła stworzyć właściwy klimat życia rodzinnego. Za swoją działalność otrzymała szereg wyróżnień. Do najważniejszych można zaliczyć:
– Odznaka Przyjaciela Dzieci – 1960
– Order Uśmiechu – 1969
– Honorowa Odznaka za Zasługi dla Województwa Poznańskiego -1965
– Zasłużony Działacz TPD – 1965
– Odznaka Tysiąclecia OK FJN- 1966
– Najpopularniejsza Wielkopolanka – plebiscyt 1971
– Złoty Krzyż Zasługi- 1972
– Dyplom Dydaktyczno-Wychowawczy Ministerstwa Oświaty i Wychowania – 1972
– Odznaczenie ”Honorowy Obywatel Polski Ludowej”
– Odznaczenie ”Przyjaciel Ekspresu Poznańskiego”
– Upoważnienie do prowadzenia badań ankietowych realizowanych z inicjatywy i pod kierunkiem Ośrodka Badań Opinii Publicznej i Studiów Programowych Polskiego Radia
– Najpopularniejsza Wielkopolanka – plebiscyt 1974.